دولت افزایش پلکانی اعتبار کالابرگ را قطعی کرده اما رقم نهایی اعلام نشده است

پایگاه خبری تحلیلی عصر همگرایی:

رئیس‌جمهور تصمیم قطعی دولت برای حمایت معیشتی از اقشار کم‌برخوردار را اعلام کرده و وزیر اقتصاد کف ۳۰۰ هزار تومان را برای حداقل افزایش اعتبار کالابرگ مطرح کرده است.

افزایش اعتبار کالابرگ متناسب با تغییر قیمت کالاهای اساسی وظیفه قانونی دولت است که تا کنون به دلایل مختلف در حد وعده باقی مانده بود.

پرونده افزایش اعتبار کالابرگ پس از ماه‌ها وعده و انتظار به مرحله تازه‌ای وارد شده است. رئیس‌جمهور تصمیم قطعی دولت برای حمایت معیشتی از اقشار کم‌برخوردار را اعلام کرده و وزیر اقتصاد کف ۳۰۰ هزار تومان را برای حداقل افزایش اعتبار کالابرگ مطرح کرده است.

افزایش اعتبار کالابرگ متناسب با تغییر قیمت کالاهای اساسی وظیفه قانونی دولت است که تا کنون به دلایل مختلف در حد وعده باقی مانده بود. اکنون دولت اصل افزایش را تأیید کرده و منابع آگاه سناریوهای مختلفی درباره چگونگی اعمال این افزایش را مطرح کرده‌اند.

مسعود پزشکیان در جلسه روز چهارشنبه هیات دولت از نهایی شدن تصمیم دولت درباره کالابرگ خبر داد و گفت: برای صیانت از معیشت اقشار کم‌برخوردار، تصمیم قطعی درباره کالابرگ گرفته شده و جزئیات آن اعلام خواهد شد. رئیس‌جمهور نیز در همین جلسه بر ضرورت حفظ تولید تأکید کرد و اظهار داشت که شعار اصلی دولت این است که چرخ تولید نباید تعطیل شود.

این اظهارنظر در حالی مطرح شده که اعتبار فعلی کالابرگ همچنان یک‌میلیون تومان به ازای هر نفر است و شارژ شهریور نیز با همین رقم انجام می‌شود.

در ادامه، سیدعلی مدنی‌زاده، وزیر امور اقتصادی و دارایی درباره میزان افزایش اعتبار گفت: کف افزایش کالابرگ ۳۰۰ هزار تومان است، اما جزئیات مربوط به دهک‌های مشمول و رقم نهایی هنوز در دست بررسی است.

زمانی که با اصلاح نرخ ارز، اجرای طرح کالابرگ در دستور کار قرار گرفت، هزینه تهیه یک سبد کالابرگ یک نفره شامل ۱۱ قلم کالای اساسی حدود ۲.۵ میلیون تومان بود که اکنون بر اساس داده‌های بازار در خوش‌بینانه‌ترین حالت، قیمت آن به بیش از ۵ میلیون تومان رسیده است.

به عبارتی دیگر، خانوارها در شهریور ۱۴۰۵ برای تهیه همان سبد کالا باید حدود ۲.۵ میلیون تومان بیشتر از آذر ۱۴۰۴ بپردازند که از این مبلغ تنها یک‌میلیون تومان از طریق اعتبار کالابرگ جبران می‌شود.

با توجه به جهش قیمت‌ها، منطقی‌ترین حالت این است که اعتبار کالابرگ حدود ۱۵۰ درصد یعنی معادل ۱.۵ میلیون تومان افزایش یابد و به ۲.۵ میلیون تومان برای هر نفر برسد تا جبران تغییر نرخ ارز و تورم فراهم شود.

اما با در نظر گرفتن محدودیت‌های مالی دولت، بهترین سناریو ممکن افزایش اعتبار کالابرگ برای فقیرترین یک تا سه دهک جامعه است که بتواند به ۲ تا ۲.۵ میلیون تومان برای هر نفر برسد. اما تعمیم این سناریو به تمام دهک‌های مشمول کالابرگ بعید به نظر می‌رسد.

یکی از سناریوهای مطرح، افزایش ۲۰ تا ۳۰ درصدی اعتبار است که پیش‌تر عبدالناصر همتی، رئیس‌کل بانک مرکزی نیز درباره آن صحبت کرده بود. بر اساس اظهارات همتی، دولت متعهد به افزایش ۲۲ تا ۲۳ درصدی ارزش کالابرگ متناسب با تغییرات نرخ بازار است.

اگر این سناریو اجرایی شود، اعتبار یک‌میلیون تومانی به حدود یک‌میلیون و ۲۳۰ هزار تومان خواهد رسید که ممکن است فقط برای ۷ دهک پایین جامعه اعمال شود و شامل همه دهک‌ها نشود.

این سناریو به کف افزایش ۳۰۰ هزار تومانی اعلام شده توسط وزیر اقتصاد نزدیک است که در این صورت اعتبار هر نفر به حدود یک‌میلیون و ۳۰۰ هزار تومان افزایش می‌یابد.

رقم افزایش کالابرگ هنوز به صورت رسمی اعلام نشده است. منابع آگاه به همشهری گفته‌اند که وزارت کار فعلاً افراد مطلع را از اعلام برآوردهای نهایی و سناریوهای محتمل منع کرده است.

با این حال، اطلاعات به دست آمده حاکی از آن است که یکی از گزینه‌های اصلی، افزایش پلکانی اعتبار برای دهک‌های مختلف است. بر این اساس، افزایش برای دهک‌های پایین‌تر بیشتر خواهد بود و در دهک‌های بالاتر کاهش می‌یابد.

در این مدل، رقمی در حدود یک‌میلیون و ۵۰۰ هزار تومان برای دهک اول مطرح است و دهک‌های بالاتر افزایش کمتری دریافت خواهند کرد. البته این ارقام هنوز به صورت رسمی اعلام نشده‌اند و توافق نهایی بر سر تخصیص افزایش اعتبار کالابرگ به همه دهک‌ها یا صرفاً پنج دهک پایین هنوز حاصل نشده است.

این رویکرد با اظهارات اخیر وزیر اقتصاد درباره افزایش اعتبار برای اقشار و دهک‌های مشخص همخوانی دارد. مدنی‌زاده قبلاً گفته بود افزایش اعتبار کالابرگ برای برخی دهک‌ها از نیمه دوم سال اجرا خواهد شد و در اظهارات اخیر خود کف افزایش اعتبار را ۳۰۰ هزار تومان اعلام کرده است.

یک منبع آگاه به همشهری گفت: پیشنهاد جدی این است که کالابرگ دهک اول ۱.۵ میلیون تومان افزایش داشته باشد و رقم افزایش برای دهک‌های بالاتر به ترتیب ۳۰۰ هزار تومان کمتر شود، به گونه‌ای که دهک دوم ۱.۲ میلیون تومان، دهک سوم ۹۰۰ هزار تومان، دهک چهارم ۶۰۰ هزار تومان و دهک پنجم ۳۰۰ هزار تومان افزایش اعتبار دریافت کنند.

در سناریوی دیگری، افزایش ۱.۵ میلیون تومانی شامل سه دهک پایین می‌شود و افزایش ۳۰۰ هزار تومانی به دهک هفتم تعلق می‌گیرد.