پرورش تربچه در آب در خانه / کاشت تربچه در خانه

پایگاه خبری تحلیلی عصر همگرایی:

تربچه رشد نسبتاً سریعی دارد و با یک ظرف، آب، بذر مناسب و محلول غذایی می توان آن را در فضای خانه پرورش داد. البته یک نکته مهم وجود دارد: قرار دادن قسمت بالای تربچه خوراکی در آب بیشتر برای رشد دوباره برگ ها مناسب است و معمولاً تربچه جدید و کامل تولید نمی کند؛ برای تولید خود تربچه، بهتر است از بذر و سیستم هیدروپونیک استفاده کنید.

وسایل مورد نیاز برای کاشت تربچه در آب

برای یک روش ساده خانگی به وسایل زیادی احتیاج ندارید:

 بذر تربچه سالم و ترجیحاً زودرس

 یک ظرف پلاستیکی یا شیشه ای

 آب تمیز

 اسفنج، پشم سنگ یا بستر کشت مناسب

 محلول غذایی مخصوص هیدروپونیک

 قیچی تمیز

 نور مناسب کنار پنجره یا چراغ رشد

 در صورت امکان، نوار یا دستگاه سنجش pH

تربچه های کوچک و زودرس برای کشت هیدروپونیک انتخاب مناسبی هستند و در سیستم های مختلف بدون خاک قابل پرورش اند.

مرحله اول؛ انتخاب بذر مناسب 

برای شروع، بذر تربچه تازه و سالم انتخاب کنید. انواع کوچک و زودرس مانند تربچه های گرد و قرمز معمولاً برای فضای محدود خانه مناسب ترند.

نکته: اگر هدفتان خوردن جوانه یا میکروگرین تربچه است، بذر مخصوص جوانه زنی تهیه کنید؛ اما برای تولید ریشه خوراکی، بذر تربچه مناسب کشت انتخاب کنید.

مرحله دوم؛ آماده کردن ظرف

یک ظرف نسبتاً کم عمق یا مخزن کوچک انتخاب کنید. اگر از ظرف شفاف استفاده می کنید، ریشه ها را هم می توانید مشاهده کنید.

در روش ساده خانگی، می توان یک صفحه یا اسفنج روی ظرف قرار داد و سوراخ هایی کوچک برای نگه داشتن بذرها ایجاد کرد.

نکته مهم: ریشه نباید بدون اکسیژن در آب راکد غوطه ور بماند. در سیستم های هیدروپونیک، اکسیژن رسانی و دسترسی مناسب ریشه به آب و مواد غذایی اهمیت زیادی دارد.

مرحله سوم؛ قرار دادن بذرها 

اسفنج یا بستر کشت را مرطوب کنید و بذرها را داخل سوراخ های کوچک قرار دهید.

بذرها نباید در حجم زیادی از آب غرق شوند؛ فقط باید رطوبت کافی برای جوانه زنی داشته باشند.

در این مرحله بهتر است ظرف در محلی روشن و نسبتاً خنک قرار بگیرد.

مرحله چهارم؛ جوانه زدن بذرها

بعد از چند روز، بذرها شروع به جوانه زدن می کنند.

ابتدا یک ریشه کوچک به سمت پایین رشد می کند و سپس ساقه و برگ های سبز به سمت نور حرکت می کنند. در کشت هیدروپونیک، ریشه باید بتواند به آب و مواد غذایی دسترسی داشته باشد، در حالی که قسمت بالایی گیاه در معرض هوا و نور قرار می گیرد.

در این مرحله مراقب باشید:

 بستر کاملاً خشک نشود.

 بذرها بیش از حد در آب فرو نروند.

 ظرف در معرض گرمای شدید قرار نگیرد.

 کپک یا بوی نامطبوع در اطراف بذرها ایجاد نشود.

مرحله پنجم؛ اضافه کردن محلول غذایی 

وقتی گیاهچه ها رشد کردند، برای تولید ریشه خوراکی باید مواد غذایی مورد نیاز گیاه تأمین شود.

به جای اینکه فقط آب معمولی استفاده کنید، از محلول غذایی مخصوص هیدروپونیک مطابق دستور روی محصول استفاده کنید.

pH محلول نیز اهمیت دارد؛ منابع مختلف برای تربچه هیدروپونیک محدوده ای حدود 5.5 تا 6.8 را پیشنهاد می کنند.

هشدار: محلول غذایی را غلیظ تر از دستور مصرف نکنید؛ غلظت بیش از اندازه می تواند به ریشه های جوان آسیب بزند.

مرحله ششم؛ تأمین نور مناسب 

تربچه برای رشد خوب به نور کافی نیاز دارد. اگر پنجره ای پرنور در خانه دارید، ظرف را در نزدیکی آن قرار دهید.

اگر نور طبیعی کافی نیست، می توانید از چراغ رشد گیاه استفاده کنید. بعضی راهنماهای کشت هیدروپونیک حدود ۱۰ تا ۱۴ ساعت نور روزانه را برای رشد تربچه پیشنهاد می کنند.

اما نور خیلی شدید و گرمای زیاد هم می تواند باعث ضعف رشد شود.

مرحله هفتم؛ مراقبت از ریشه ها

یکی از جذاب ترین قسمت های پرورش تربچه در آب، مشاهده رشد ریشه هاست.

اگر از ظرف شفاف استفاده کنید، می توانید ببینید که ریشه های سفید از قسمت زیرین بستر خارج شده و به سمت آب رشد می کنند.

آب یا محلول غذایی راکد و کم اکسیژن می تواند باعث آسیب ریشه شود؛ بنابراین در سیستم های خانگی باید به تمیزی مخزن و اکسیژن رسانی توجه داشته باشید. سیستم های DWC و NFT از روش های رایج برای کشت هیدروپونیک تربچه هستند.

مرحله هشتم؛ فاصله دادن بوته ها

وقتی برگ ها بزرگ تر شدند، اگر گیاهان بیش از حد به هم نزدیک باشند، بهتر است فاصله مناسبی بین آنها ایجاد کنید.

تربچه برای تشکیل ریشه متورم به فضای کافی نیاز دارد. در سیستم های هیدروپونیک نیز برای تربچه های بزرگ تر باید فضای بیشتری در نظر گرفت.

مرحله نهم؛ تعویض و کنترل آب

در طول رشد، سطح آب و وضعیت محلول غذایی را مرتب بررسی کنید.

اگر آب کثیف، بدبو یا آلوده شد، مخزن را تمیز کرده و محلول تازه آماده کنید.

همچنین برگ های زرد، خشک یا آسیب دیده را جدا کنید تا محیط کشت تمیزتر بماند.

مرحله دهم؛ چه زمانی تربچه را برداشت کنیم؟ 

زمان برداشت به رقم تربچه و شرایط رشد بستگی دارد، اما تربچه از سبزیجات سریع الرشد محسوب می شود و بعضی ارقام زودرس می توانند حدود ۳ تا ۵ هفته پس از کاشت آماده برداشت شوند.

وقتی قسمت بالایی ریشه که از بستر بیرون آمده به اندازه مطلوب رسید، می توانید گیاه را از محل کشت خارج کنید.

بهتر است تربچه را بیش از حد در سیستم نگه ندارید؛ چون با افزایش سن ممکن است بافت آن سفت تر و طعمش تندتر شود. راهنمای RHS نیز برداشت تربچه های سالادی را در اندازه جوان برای داشتن بافت و طعم بهتر توصیه می کند.

 یک روش خیلی ساده تر؛ رشد دوباره برگ تربچه در آب

اگر منظورتان از «پرورش تربچه در آب» این است که تربچه ای را که خریده اید دوباره در آب قرار دهید، این کار هم امکان پذیر است.

روش کار:

۱. قسمت بالایی تربچه را همراه با کمی از محل اتصال برگ ها ببرید.

۲. آن را داخل یک ظرف کم عمق قرار دهید.

۳. مقدار کمی آب داخل ظرف بریزید؛ آب بهتر است فقط قسمت پایینی را لمس کند.

۴. ظرف را کنار پنجره روشن قرار دهید.

۵. آب را مرتب تازه کنید.

۶. بعد از چند روز، ممکن است برگ های تازه و ریشه های جدید ظاهر شوند.

این روش برای مشاهده رشد مجدد برگ ها و یک آزمایش جالب خانگی مناسب است؛ اما انتظار نداشته باشید از یک تربچه بریده شده، یک تربچه خوراکی کاملاً جدید و بزرگ تشکیل شود. برای تولید ریشه جدید، کاشت بذر در سیستم هیدروپونیک انتخاب بهتری است. نمونه های مشابه رشد ریشه و برگ تربچه از قسمت بریده شده در آب نیز گزارش شده اند.

برنامه ساده پرورش تربچه در آب

مرحله    زمان تقریبی

کاشت بذر    روز اول

شروع جوانه زنی    چند روز اول

ظاهر شدن برگ ها    حدود هفته اول

رشد ریشه    هفته دوم

بزرگ شدن تربچه    هفته سوم به بعد

برداشت ارقام زودرس    حدود ۳ تا ۵ هفته

زمان دقیق به رقم تربچه، نور، دما، تغذیه و سیستم هیدروپونیک بستگی دارد.

اشتباهات رایج در پرورش تربچه در آب

آب زیاد: غرق کردن کامل ریشه بدون توجه به اکسیژن رسانی می تواند مشکل ساز شود.

نور کم: باعث رشد ضعیف و کشیده شدن برگ ها می شود.

فاصله کم گیاهان: مانع تشکیل مناسب ریشه می شود.

محلول غذایی بیش از حد غلیظ: ممکن است به ریشه های ظریف آسیب بزند.

گرمای زیاد: تربچه گیاهی مناسب شرایط نسبتاً خنک است و گرمای زیاد می تواند کیفیت ریشه را کاهش دهد.

پرورش تربچه در آب در خانه می تواند یک باغچه کوچک، کم جا و سرگرم کننده برای آشپزخانه یا کنار پنجره باشد. اگر فقط قصد دارید از قسمت باقی مانده تربچه برگ های تازه بگیرید، روش قرار دادن قسمت بالایی در آب ساده ترین راه است؛ اما اگر هدفتان تولید تربچه های جدید و خوراکی است، از بذر تربچه شروع کنید و آن را در یک سیستم هیدروپونیک ساده با بستر نگهدارنده، آب و محلول غذایی پرورش دهید.

با فراهم کردن نور کافی، دمای مناسب، محلول غذایی متعادل، فضای کافی برای ریشه و آب تمیز می توانید در مدت نسبتاً کوتاهی شاهد شکل گیری تربچه های تازه باشید.