پایگاه خبری عصر همگرایی: به نقل از خبرنگار خبرگزاری حوزه، حجتالاسلام والمسلمین صفدر الهیراد در دویستوچهلوهفتمین شب از اجتماع شبانه موکب پایگاه بسیج شهدای روحانی مرکز مدیریت حوزههای علمیه در خیابان ۴۵ متری صدوق(ره) قم، با تبیین اصول مبارزه در سیره حضرت صدیقه طاهره(س)، استقامت و پایداری را از مهمترین ویژگیهای مبارزه فاطمی دانست و گفت: استقامت از دو بُعد قابل بررسی است؛ نخست، تحمل سختیها و هزینههای مسیر مبارزه و دوم، پایداری و عقبنشینی نکردن از اهداف و آرمانها تا رسیدن به نتیجه.
استقامت فاطمی؛ پذیرش سختیها و ایستادگی تا آخرین لحظه
وی با بیان اینکه هیچ پیشرفت و تعالی بدون تحمل هزینه و دشواری حاصل نمیشود، اظهار کرد: حضرت زهرا(س) هم سختیهای مبارزه را پذیرفتند و هم تا آخرین لحظه پای مکتب و آرمانهای خود ایستادند. همین استقامت بود که مبارزه فاطمی را به اوج رساند و اهدافی را که آن حضرت و امیرالمؤمنین(ع) دنبال میکردند، به جامعه معرفی کرد.
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) با اشاره به آیه ۳۰ سوره فصلت «إِنَّ الَّذِینَ قَالُوا رَبُّنَا اللَّهُ ثُمَّ اسْتَقَامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَیْهِمُ الْمَلَائِکَةُ أَلَّا تَخَافُوا وَلَا تَحْزَنُوا» تصریح کرد: این آیه دو پیام مهم دارد؛ نخست اینکه صرف ایمان آوردن و اعلام اعتقاد کافی نیست و انسان باید در مسیر ایمان استقامت داشته باشد و دوم اینکه در صورت پایداری، نصرت و حمایت الهی شامل حال مؤمنان خواهد شد.
وی افزود: بر اساس این آیه، مؤمنانی که بر عهد و ایمان خود باقی میمانند، مشمول حمایت فرشتگان الهی میشوند و پیام «نترسید و اندوهگین نباشید» را دریافت میکنند. البته این نصرت الهی به معنای کنار گذاشتن مسئولیت و تلاش انسان نیست، بلکه تا زمانی که پرچم مبارزه در دست مؤمنان باقی است، باید به وعدههای الهی امیدوار باشند.
حجتالاسلام والمسلمین الهیراد با اشاره به حضور مستمر مردم در تجمعات و اجتماعات خیابانی طی بیش از هشت ماه گذشته، این حضور را نمونهای از استقامت دانست و اظهار کرد: سنت الهی بر این قرار گرفته است که اگر مؤمنان در مسیر حق پایداری کنند، نصرت خداوند شامل حال آنان خواهد شد و محاسبات الهی با محاسبات معمول مادی تفاوت دارد.
حضرت زهرا(س) حتی در بستر بیماری نیز از روشنگری دست نکشید
وی با اشاره به استمرار مبارزه حضرت زهرا(س) حتی پس از هجوم به خانه وحی گفت: استقامت آن حضرت تنها به حضور در میدان و کنشگری عملی محدود نبود؛ حتی زمانی که جراحات و آسیبهای جسمی اجازه فعالیت عملی را از ایشان گرفت، از روشنگری و تبیین حق دست نکشیدند.
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) ادامه داد: خطبه فدکیه مربوط به پیش از هجوم به خانه حضرت زهرا(س) است، اما آن حضرت پس از این حوادث و در شرایطی که در بستر بیماری و شهادت قرار داشتند، هنگام عیادت زنان مدینه نیز خطبهای روشنگرانه ایراد کردند. این رفتار نشان میدهد که اگر امکان کنشگری با دست و پا وجود نداشته باشد، زبان همچنان میتواند ابزار تبیین حق، روشنگری و افشاگری باشد.
وی با تأکید بر اینکه یکی از آسیبهای جدی حرکتهای انقلابی، خستگی و پشیمانی در میانه مسیر است، خاطرنشان کرد: کسانی که در میدان مبارزه حاضر نمیشوند، تنها عامل اختلال در حرکتهای اسلامی و انقلابی نیستند؛ گروه دیگری نیز وجود دارند که وارد میدان میشوند، اما در ادامه مسیر خسته شده و مبارزه را رها میکنند.
هشدار رهبر شهید درباره ضرورت ادامه مبارزه حتی در شرایط شکست
حجتالاسلام والمسلمین الهیراد با اشاره به مباحث مطرحشده در کتاب «طرح کلی اندیشه اسلامی در قرآن» از رهبر شهید انقلاب اسلامی، به تبیین اهمیت استمرار مبارزه پرداخت و گفت: در این اثر، بر نکته مهمی تأکید شده است؛ انسان باید زمانی که توان مبارزه دارد، مبارزه کند؛ هنگامی که احساس میکند در حال شکست خوردن است، باز هم به مبارزه ادامه دهد و حتی زمانی که یقین پیدا میکند شکست خواهد خورد، میدان را ترک نکند؛ چراکه نتیجه چنین استقامتی، رسیدن به پیروزی و فتح خواهد بود.
وی این بیان را ترجمهای از مفهوم قرآنی «ثُمَّ اسْتَقَامُوا» دانست و افزود: ممکن است انسان در میدان مبارزه با دشمنی مواجه شود که از نظر امکانات و تعداد نیروها برتری دارد و حتی نشانههای شکست نیز آشکار باشد، اما نباید پشت به دشمن کند و میدان را رها سازد. نتیجه تکوینی استقامت در چنین شرایطی، زمینهسازی برای نصرت و فتح الهی است.
عافیتطلبی و رفاهزدگی؛ عامل پشیمانی خواص از ادامه مبارزه
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) در ادامه، با اشاره به عوامل عقبنشینی برخی افراد از مسیر مبارزه، عافیتطلبی و رفاهزدگی را از مهمترین این عوامل برشمرد و اظهار کرد: حضرت زهرا(س) در خطبه فدکیه، یکی از ریشههای انحراف و استحاله برخی خواص را رفاهزدگی و راحتطلبی معرفی میکنند و با تعبیر «أَنْتُمْ فِی رَفَاهِیَّةٍ مِنَ الْعَیْشِ» به این مسئله اشاره دارند.
وی ادامه داد: کسانی که در گذشته در کنار پیامبر اکرم(ص) و امیرالمؤمنین(ع) در میدانهای مبارزه حضور داشتند، در مقطعی به دلیل عافیتطلبی و نخواستن تحمل هزینههای مبارزه، از مسیر خود فاصله گرفتند. کسی که حاضر نیست برای پیشرفت و تعالی خود و جامعه هزینه بدهد و همواره نگران از دست رفتن منافع و آسایش خویش است، نمیتواند در مسیر مبارزه استقامت کند.
حجتالاسلام والمسلمین الهیراد با اشاره به سرگذشت زبیر گفت: زبیر از جمله کسانی بود که در کنار پیامبر اکرم(ص) حضور داشت و در جریان حوادث پس از رحلت پیامبر(ص) نیز در مقطعی در برابر جریان هجوم به خانه امیرالمؤمنین(ع) و حضرت زهرا(س) ایستادگی کرد؛ اما در ادامه مسیر دچار دگرگونی شد و از موضع پیشین خود فاصله گرفت. این نمونه نشان میدهد که سابقه مبارزه و حضور در کنار شخصیتهای بزرگ، بهتنهایی تضمینکننده پایداری انسان نیست.
وی با اشاره به حوادث دوران حکومت امیرالمؤمنین(ع) افزود: کار به جایی رسید که برخی از کسانی که در دوران پیامبر(ص) در کنار یکدیگر با دشمنان اسلام میجنگیدند، در جنگهای دوران حکومت امیرالمؤمنین(ع) در دو جبهه مقابل یکدیگر قرار گرفتند. این همان آسیب پشیمانی و عقبنشینی از مسیر مبارزه است.
رسیدن به تعالی بدون تحمل سختی امکانپذیر نیست
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) با اشاره به آیه ۶ سوره انشقاق «یَا أَیُّهَا الْإِنْسَانُ إِنَّکَ کَادِحٌ إِلَیٰ رَبِّکَ کَدْحًا فَمُلَاقِیهِ» اظهار کرد: سنت قطعی خداوند این است که انسان برای رسیدن به تعالی و ملاقات پروردگار باید تلاش و سختی را تحمل کند. در طول تاریخ، پیامبران، امامان معصوم(ع) و اولیای الهی نیز از دشواریها و سختیهای مسیر زندگی مصون نبودهاند.
وی با بیان اینکه اگر قرار بود مؤمنان به دلیل ایمان خود از سختیها دور باشند، پیامبران و معصومان(ع) در اولویت قرار داشتند، تصریح کرد: وجود مشکلات و سختیها در زندگی مؤمنان، لزوماً به معنای دوری آنان از خداوند نیست؛ بلکه گاهی همین دشواریها زمینه رشد، ارتقای ایمان و تعالی معنوی انسان را فراهم میکند.
افزایش ایمان مؤمنان در برابر تراکم جبهه دشمن
حجتالاسلام والمسلمین الهیراد با اشاره به آیات ۲۲ و ۲۳ سوره احزاب و ماجرای جنگ احزاب گفت: در آن جنگ، دشمنان اسلام با تمام توان و امکانات خود برای نابودی پیامبر اکرم(ص) و جامعه نوپای اسلامی متحد شدند، اما واکنش مؤمنان واقعی در برابر این جبهه گسترده دشمن، نه ترس و ناامیدی، بلکه افزایش ایمان و تسلیم در برابر خداوند بود.
وی با قرائت آیه «وَلَمَّا رَأَی الْمُؤْمِنُونَ الْأَحْزَابَ قَالُوا هَذَا مَا وَعَدَنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَصَدَقَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَمَا زَادَهُمْ إِلَّا إِیمَانًا وَتَسْلِیمًا» افزود: مؤمنان وقتی لشکر متراکم دشمن را مشاهده کردند، به جای شکایت، فرار و تنها گذاشتن پیامبر(ص)، این شرایط را تحقق وعده الهی دانستند و گفتند خدا و پیامبرش به ما وعده داده بودند که چنین شرایطی پیش خواهد آمد.
این استاد حوزه با بیان اینکه مشاهده قدرت و تراکم دشمن نباید موجب تضعیف ایمان شود، خاطرنشان کرد: گاهی افزایش ایمان انسان، زمینه قرار گرفتن او در شرایط دشوارتر را فراهم میکند؛ زیرا خداوند متناسب با ظرفیت رشد و تعالی انسان، زمینههای بیشتری برای آزمون و استقامت او ایجاد میکند.

حضور مردم در میدان با وجود تهدیدها، جلوهای از استقامت ایمانی است
وی با اشاره به حضور مردم در اجتماعات و تجمعات خیابانی پس از شهادت رهبر شهید انقلاب اسلامی گفت: مردم از همان روزهای نخست، با وجود تهدیدها و حملات دشمن، در میدان حضور یافتند و حتی در مواردی که موشکها در نزدیکی محل تجمعات و راهپیماییها اصابت کرد، نهتنها میدان را ترک نکردند، بلکه با انسجام بیشتری به شعارهای خود ادامه دادند.
حجتالاسلام والمسلمین الهیراد با اشاره به حادثه میناب و آسیبهای واردشده به خانوادههای داغدار گفت: وقتی انسان صحنههای شهادت کودکان و رنج پدران و مادران آنان را تصور میکند، صبر و استقامت این خانوادهها جلوهای از مکتب فاطمی را مشاهده میکند. سالها در مجالس فاطمیه از صبر و ایستادگی حضرت زهرا(س) سخن گفتهایم و اکنون این معارف در میدان زندگی و در شرایط دشوار مورد آزمون قرار میگیرند.
محبت اهلبیت(ع) با آمادگی برای تحمل سختیها همراه است
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به روایاتی درباره سختیهای مسیر محبت اهلبیت(ع) اظهار کرد: امیرالمؤمنین علی(ع) میفرمایند: «مَنْ أَحَبَّنَا أَهْلَ الْبَیْتِ، فَلْیَسْتَعِدَّ لِلْفَقْرِ جِلْبَاباً»؛ یعنی کسی که ما اهلبیت را دوست دارد، باید جامه درویشی را بر تن بپذیرد (خود را برای سختیها و دشواریهای زندگی آماده کند).
وی افزود: در روایتی، فردی نزد امام باقر(ع) اظهار محبت و علاقه شدید خود به اهلبیت(ع) میکند و امام(ع) در پاسخ، او را به آمادگی برای تحمل بلا و سختی دعوت میفرمایند. در ادامه این روایت نیز شدت و سرعت رسیدن بلا به اهلبیت(ع) و شیعیان آنان به سرعت رسیدن سیل به دره تشبیه شده است.
حجتالاسلام والمسلمین الهیراد با اشاره به مظلومیت امیرالمؤمنین(ع) در دوران حکومت و پس از آن گفت: آن حضرت در طول زندگی خود، چه در دوران ۲۵ سال خانهنشینی و چه در دوران حکومت، با سختیها، بیوفاییها و زخمزبانهای فراوانی مواجه شدند؛ تا جایی که در سخنی از مظلومیت خود و شرایطی که روزگار بر ایشان تحمیل کرده بود، از مقایسه شدن با معاویه گلایه میکنند.
رزمندگان و شهدای انقلاب؛ نمونههای معاصر استقامت در مکتب فاطمی
وی با اشاره به تأکید امام خمینی(ره) و رهبر شهید انقلاب اسلامی بر ویژگیهای مردم ایران گفت: بارها تأکید شده است که مردم ایران با مسلمانان صدر اسلام و حتی تربیتیافتگان مکتب پیامبر اکرم(ص) قابل مقایسه نیستند؛ چراکه رزمندگان، بسیجیان و فرماندهان این سرزمین در مسیر دفاع از اسلام و انقلاب، نمونههایی از وفاداری و استقامت را به نمایش گذاشتهاند.
عضو هیئت علمی مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) با اشاره به شهدای فرمانده و مدافع کشور، از جمله سرداران سلامی و حاجیزاده، اظهار کرد: بسیاری از این شهدا آرزوی خود را فدا شدن در راه ولیفقیه و دفاع از آرمانهای انقلاب اسلامی میدانستند. رزمندهای که مجروح میشود و پس از مدتی، با وجود جراحت و آسیب، دوباره به میدان بازمیگردد، جلوهای از استقامت را به نمایش میگذارد.
وی با تأکید بر اینکه استقامت تنها به تحمل سختی محدود نمیشود، افزود: اهل معرفت کسانی هستند که در مسیر دفاع از امام و ولی خود، با وجود همه هزینههایی که میپردازند، همچنان خود را بدهکار میدانند و احساس میکنند نتوانستهاند آنگونه که شایسته است، جان و توان خود را در این راه تقدیم کنند.
یاران امام حسین(ع) حتی از کم بودن جان خود شرمنده بودند
حجتالاسلام والمسلمین الهیراد با اشاره به وفاداری اصحاب امام حسین(ع) در شب عاشورا گفت: هنگامی که حضرت زینب کبری(س) نگران تنها ماندن برادر خود در روز عاشورا بود، این نگرانی به گوش یاران امام حسین(ع) رسید و آنان برای اعلام وفاداری و تجدید بیعت با حضرت، گرد هم آمدند.
وی ادامه داد: یاران امام حسین(ع) با اعلام آمادگی برای فداکاری، تأکید کردند که اگر هزار جان داشتند، بارها در راه امام خود جان میدادند و دوباره به میدان بازمیگشتند. آنان حتی از اینکه تنها یک جان برای فدا کردن دارند، احساس شرمندگی میکردند.
این استاد حوزه با اشاره به جایگاه شهدای معاصر افزود: اگر امروز سردارانی همچون حاجیزاده امکان بازگشت دوباره به دنیا را داشتند، آرزوی آنان حضور مجدد در کنار ولیفقیه و فداکاری در مسیر دفاع از اسلام بود.
