پایگاه خبری عصر همگرایی: گروه اقتصادی؛ اختلاف قیمت میان خودروهای عرضه شده توسط کارخانه با بازار آزاد، مسئله همیشگی بازار خودرو در دهه گذشته بوده است. این موضوع سبب شده شرکت در قرعه‌کشی‌ها به مثابه لاتاری باشد که برندگان آن در همان روز اول، سود‌های چند صد میلیونی به جیب می‌زنند.
رشد قیمت‌ها چه در بازار آزاد چه در کارخانه به محل بحث تبدیل شده است. بسیاری، قیمت خودرو‌ها را غیراقتصادی می‌دانند و اعتقاد دارند کیفیت محصولات تولید شده در کارخانه‌ها به قدری پایین است که حتی نصف مبلغ مشخص شده برای شرکت در قرعه‌کشی‌ها نیز به صرفه نیست.
در این زمینه، عماد جعفری، کارشناس بازار خودرو در گفت‌وگو با اقتصادآنلاین معتقد است واردات خودرو می‌تواند به کنترل قیمت‌ها و کاهش اختلاف میان بازار آزاد و کارخانه کمک کند.
در ادامه مشروح گفت‌وگوی اقتصادآنلاین را با عماد جعفری می‌خوانید.
*****
*آقای جعفری؛ چه عاملی باعث شده اختلاف چشمگیری میان قیمت‌های کارخانه با بازار آزاد خودرو شکل بگیرد؟
در علم اقتصاد، ما از اصل عرضه و تقاضا سخن می‌گوییم. هنگامی که عرضه کم است و تقاضا برای خودرو زیاد است، اتفاق روی داده، افزایش قیمت خودرو است. یعنی ما همیشه یک حبابی داریم که مدام بزرگ‌تر می‌شود. چون عرضه به بازار کم می‌شود. برخی از خودروسازان که اتفاقا تولید پایینی هم دارند، با لابی‌گری جلوی واردات خودرو را می‌گیرند و توازن عرضه و تقاضا را برهم می‌زنند.
واردات؛ راه نجات از این آشفتگی است
*به نظرتان با واردات می‌توان این اختلاف قیمت‌ها را کاهش داد؟
بله. با واردات می‌توان به کاهش قیمت خودرو و حباب آن کمک کرد اما متاسفانه این اتفاق نمی‌افتد. خودروسازان، قدرتی دارند که نه اجازه واردات به میزان کافی می‌دهند و نه تولید خودشان بالا است. این انحصار برای آنها لذت بخش است. هر موقع خواسته‌اند افزایش قیمت داده‌اند، خودرو به بازار عرضه کرده‌اند و هر وقت هم دوست نداشته‌اند، این کار را نکرده‌اند.
دولت کنونی با بستن راه واردات خودرو به این گرانی دامن زده است و بدون واردات نمی‌توان با انحصارطلبی مافیای خودرو کشور مقابله کرد.
*با وجود اینکه واردات خودرو به صفر رسیده، خودروهای جدید و لوکسی که تعدادشان بیشتر شده از کجا آمده‌اند؟ آیا از قبل در گمرک بودند و به تازگی آزاد شدند یا برخی افراد رانتی اجازه واردات دارند؟
این خودرو‌ها در گذشته ثبت سفارش شده بودند و در انبار گمرک بودند که به تازگی وارد بازار شده و شماره می‌شوند.
سرنوشت برخی از خودرو‌هایی که هم‌اکنون در گمرک هستند نیز نامشخص است. فضای عجیبی در بازار خودرو حاکم است و دولت فقط گل به خودی می‌زند. البته اگر ما به گذشته برگردیم، می‌بینیم دولت‌های اصلاح‌طلب همیشه به دلایل مختلف جلوی واردات خودرو را گرفته‌اند. این تورمی که از صفر بودن واردات شکل می‌گیرد، دیگر کنترل‌ناپذیر است.
بهانه‌های غیرمنطقی برای وارد نکردن خودرو
*شاید به نوعی مخالف واردات خودرو هستند تا به جای آن کالا‌های اساسی به کشور وارد شود؟
پول تخصیص داده‌شده برای واردات خودرو در دوره‌های گذشته عددی نبود که قطع آن و روانه کردنش در کالا‌های دیگر مشکل بقیه بخش‌ها را حل کند. پس این بهانه است.
ضمن اینکه اگر کالا‌های دیگر مثل دارو وارد می‌شد اغماض بلا مانع بود، اما مگر چیزی وارد می‌شود؟ پس آشفتگی ایجاد شده در بازار‌های مختلف از جمله خودرو به نفع عده‌ای است که از این وضع سود می‌برند.
*به جز واردات چه مسیر دیگری برای کاهش قیمت خودرو ممکن و شدنی است؟
فقط افزایش تولید خودرو در داخل.
مشکل بازار خودرو جنگ نیست
*با وجودآسیب‌هایی که صنایع فولادی دیدند، افزایش تولید خودرو ممکن است؟
جنگ ما یک جنگ یک ساله نبوده است. از سال ۹۷ تنش‌ها بیشتر شده و صنایع ما با تحریم‌های سختی مواجه بودند. اما آسیب مستقیم به زیرساخت‌ها در سال جاری وارد شد. قبل از آسیب مستقیم به صنایع فولادی نیز ما با مشکل کمبود تولید و عرضه مواجه بودیم. این مورد به کاهش کیفیت نیز منجر شده است؛ یعنی اگر عرضه کم بود ولی کیفیت خودرو بالا بود می‌شد کنار آمد.
قیمت یک پژو ۲۰۷ در حال حاضر در گران‌ترین حالت پنج هزار دلار است و این نتیجه تمام سیاست‌های غلط دولت در زمینه خودرو است.